Drodzy użytkownicy

Doceniamy zaangażowanie tak wielu z Was w redagowanie i rozwijanie zasobu wiedzy zgromadzonej na naszym forum. Korzystanie z tego zbioru historii, wspomnień, opisów, fotografii jest jednak możliwe tylko pod warunkiem opłacenia należności za utrzymanie serwera na którym gromadzone są dane. Zwracamy się do Was z prośbą o drobne nawet wpłaty, które pozwolą nam utrzymać i rozwijać witrynę. Wtedy będziemy mogli dalej wspólnie cieszyć się z odkrywania naszej ojczyzny, a na pewno nie zabraknie miejsca na przechowywanie kolejnych informacji.

Jeśli uznacie za słuszne wesprzeć forum wpłatą wg własnego uznania i możliwości, będziemy jako administratorzy forum i strony internetowej bardzo wdzięczni.
Informacje niezbędne do dokonania płatności:

Odbiorca: Stowarzyszenie TRADYTOR
Nr konta: 68 2130 0004 2001 0554 6429 0001
Tytuł płatności: Składka na serwer

Z góry dziękujemy i zachęcamy do aktywnego korzystania z naszej wspólnej kopalni wiedzy.

Mogiły Powstańców Styczniowych poległych pod Chromakowem – Lutocin, Poniatowo (pow. żuromiński)

Cmentarze, mogiły, kwatery
Awatar użytkownika
krzymen
Posty: 332
Rejestracja: pn sie 29, 2011 11:30 pm
Lokalizacja: Warszawa

Mogiły Powstańców Styczniowych poległych pod Chromakowem – Lutocin, Poniatowo (pow. żuromiński)

Postautor: krzymen » sob lis 21, 2020 8:56 pm

Dn. 09 sierpnia 1863 r. oddział kpt. Piotra Szmajsa zaatakował rosyjską kolumnę esauła Dukmasowa obozującą w Chromakowie. Rosyjska piechota i kozacy odparli powstańców, a część wycofujących się kosynierów zabarykadowała się we wsi Jakubowo w dworskiej owczarni. Rosjanie podpalili budynek. Szczątki kilkudziesięciu powstańców, którzy w nim spłonęli lub udusili się dymem, pochowano na miejscu. Ogółem poległo tu ok. 120 powstańców.
Oddział Teofila Witkowskiego, który miał współdziałać z kpt. Szmajsem, wpadł w zasadzkę pod Poniatowem i został także zmuszony do odwrotu. Poległo ok. 80 strzelców i kosynierów, których pochowano przy wjeździe do wsi.
Walki w dniu 09.08.1863 r., zwane bitwą pod Chromakowem, były prawdopodobnie najkrwawszym starciem zbrojnym na Mazowszu Północnym podczas powstania styczniowego. Najlepszy opis, który znalazłem w Internecie, to Bitwa pod Chromakowem (autorzy: Zbigniew Oryl i Marek Oryl).
http://chromakowo.cba.pl/bitwa.php
Poległych w tych starciach pochowano w Bieżuniu, Lutocinie i Poniatowie, a także prawdopodobnie w Wyszynach.
Tadeusz Swat, w swojej książce z 2004 r. pt. GLORIA VICTIS. Mogiły poległych z okresu Powstania Styczniowego 1863-1864 roku na ziemiach polskich, tak opisał mogiłę w Lutocinie:
LUTOCIN – gm. Loco, pow. Żuromin, woj. mazowieckie.
Na cmentarzu parafialnym, w zatartym dziś miejscu pochowano 120 powstańców z oddziału Piotra Szmajsa, poległych 9 sierpnia 1863 r. w Jakubowie. Zostali oni spaleni przez kozaków w owczarni, do której się schronili. W literaturze bitwa 9 sierpnia znana jest jako bój pod Chromakowem. 9 sierpnia 1992 r. w 129 rocznicę bitwy na rynku w Lutocinie odsłonięto pomnik pamięci poległych w Jakubowie.
lutocin2008.2.jpg
Lutocin. Tablica na pomniku
lutocin2008.2.jpg (142.71 KiB) Przejrzano 227 razy
W haśle PONIATOWO, autor podał inną datę bitwy pod Chromakowem – 10 sierpnia 1863 r. Jest tam następujący fragment:
Atak powstańców nie powiódł się, kosynierzy zostali zmuszeni do ucieczki w kierunku sąsiedniej wsi Jakubowa, tu część z nich zabarykadowała się w dworskiej owczarni. Rosjanie podpalili budynek, w którym spłonęło 120 powstańców. Ich szczątki pogrzebano na miejscu, a w 1921 r. ekshumowano na cmentarz do Lutocina.
Byłem na cmentarzu w Lutocinie w 2008 r. i sprawdziłem go dość dokładnie. Kilku napotkanych starszych mieszkańców niczego nie wiedziało o mogile powstańców 1863 r. Wszyscy mówili o pomniku znajdującym się na rynku w centrum miejscowości.
lutocin2008.1.jpg
Pomnik na rynku w Lutocinie
lutocin2008.1.jpg (175.89 KiB) Przejrzano 227 razy
W 2013 r. za prezydentury Bronisława Komorowskiego - w serwisie Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej – 150 rocznica Powstania Styczniowego – tak opisano Lutocin:
Dostęp 20.11.2020: https://www.prezydent.pl/archiwum-broni ... zowieckie/
LUTOCIN, Gm. LUTOCIN
Zatarta mogiła na cmentarzu parafialnym kryjąca prochy 120 kosynierów z oddziału kpt. Piotra Szmajsa spalonych przez kozaków w owczarni Jakubowie, w której schronili się po nieudanym ataku 9 sierpnia 1863 r. Pierwotnie pochowano ich na miejscu walki, a w 1921 r. ekshumowano do Lutocina.
W 2014 r. na polu bitwy w Jakubowie odsłonięto pomnik ku czci poległych powstańców. Powstał z inicjatywy Żuromińskiej Grupy Historycznej i został odsłonięty 04.09.2014 r.
jakubowo2017.1.jpg
Jakubowo. Pomnik poległych powstańców 1863 r.
jakubowo2017.1.jpg (124.16 KiB) Przejrzano 227 razy
Do granitowego głazu przytwierdzono tablicę z napisem:
"JAKUBOWO 1863 R. / PAMIĘCI / POLEGŁYCH POWSTAŃCÓW / GLORIA VICTIS // ŻUROMIŃSKA / GRUPA HISTORYCZNA / 2014".

Dopiero po trzech latach dowiedziałem się o tym fakcie … W międzyczasie znalazłem informacje, że kościół w Lutocinie oraz otaczający go cmentarz kościelny zostały uznane za zabytek. I jeszcze jedno – wspomnienia pana Kazimierza Pyrzanowskiego, który jako dziecko mieszkał w Lutocinie w czasie wojny, a tam taki fragment:
https://ejnik.wordpress.com/2011/02/28/ ... ach-wojny/
Rok 1940-1942
(…)Trwają prace szarwarkowe głównie na drogach. Dokonuje się rozbiórki parkanu przy kościele i obu cmentarzach grzebalnych. Kamienie te przetransportowano na budowę drogi Bieżuń – Zawidz.
Były zatem co najmniej dwa cmentarze w Lutocinie !
Pojechałem tam, przy okazji odwiedzając Jakubowo.
http://www.rowery.olsztyn.pl/wiki/miejs ... e/jakubowo
W Lutocinie sprawdziłem otoczenie kościoła i nie znalazłem żadnych śladów cmentarza. Napotkana parafianka poinformowała mnie, że faktycznie prawie naprzeciwko kościoła był kiedyś cmentarz – jeszcze po wojnie. Obecnie są tam domy i droga … O żadnej mogile powstańców nic nie słyszała …
No i tak już na koniec … ;)
ZAŁĄCZNIK DO REGULAMINU ODZNAKI KRAJOZNAWCZEJ PTTK „SZLAKIEM POWSTANIA STYCZNIOWEGO NA ZIEMIACH POLSKICH”
Dostęp 20.11.2020: http://www.msw-pttk.org.pl/odznaki/reg_ ... cznik.html
Województwo mazowieckie, pozycja 34
L.p. 34, miejscowość: Lutocin, gmina: Lutocin, powiat: żuromiński,
data i miejsce bitwy: 9 sierpnia 1863 r. w Jakubowie bitwa pod Chromakowem,
lokalizacja mogił, miejsc kaźni, pomników: Na cm. parafialnym, pomnik na mogile 120 powstańców
Ciekawe, czy ktoś z PTTK był kiedyś w Lutocinie ? ;) Życzę powodzenia w poszukiwaniu pomnika i mogiły powstańców 1863 na cmentarzu parafialnym ! :lol2:

Pozdrawiam, Krzysztof
Ostatnio zmieniony ndz lis 22, 2020 5:45 pm przez krzymen, łącznie zmieniany 2 razy.
Lance do boju, szable w dłoń!
Awatar użytkownika
krzymen
Posty: 332
Rejestracja: pn sie 29, 2011 11:30 pm
Lokalizacja: Warszawa

Re: Mogiła powstańców – LUTOCIN (Chromakowo 1863)

Postautor: krzymen » ndz lis 22, 2020 5:18 pm

Na wstępie wielkie dzięki dla kolegi stzstz za film, który mi przesłał. Są to sceny z uroczystości odsłonięcia pomnika w Lutocinie (09.08.1992), które zachowały się na starej taśmie video !
Sławku, dziękuje bardzo, szczególnie za umieszczone tam wystąpienie Stanisława Kapeli (od 1 godz. 17 minuty).
https://youtu.be/GMyKnylfNYk
Niestety części wystąpienia brakuje, część jest nieczytelna, ale i tak stanowi bardzo cenne świadectwo !
Stanisław Kapela urodził się w Lutocinie i chodził w latach dwudziestych do tamtejszej szkoły podstawowej. Jako chłopiec dowiedział się z opowieści starszych ludzi, że po bitwie sołtys Lutocina wysłał kilka podwód po ciała poległych powstańców. Pochowano je na starym cmentarzu parafialnym, blisko kościoła. Mogiła była ogrodzona i uporządkowana, a uczniowie sadzili tam kwiaty i każdego 1 listopada zapalali znicze. Po wojnie p. Kapela został nauczycielem w miejscowej szkole podstawowej. Jeszcze przez parę lat można było dbać o mogiłę powstańców. Niestety w czasach towarzysza Wiesława cmentarz wraz z mogiłą został zlikwidowany … akurat tamtędy postanowiono przeprowadzić drogę do Elżbiecina :twisted:
St. Kapela przez kilka lat starał się o zbudowanie pomnika, będącego w jego zamyśle symboliczną mogiłą.
Mamy zatem pewność, że w pewnym okresie były w Lutocinie dwa cmentarze parafialne i to na tym starszym – obecnie nie istniejącym – znajdowała się mogiła powstańców 1863 r.

25-tka – przedruk starej mapy rosyjskiej. Каm. = cmentarz katolicki
25Lutocin1932.jpg
Mapa rosyjska przed 1914 - są jeszcze dwa cmentarze.
25Lutocin1932.jpg (155.93 KiB) Przejrzano 154 razy
25-tka – przedruk niemiecki z 1940 r. polskiej mapy WIG.
25Lutocin1940.jpg
Mapa niemiecka wg. polskiej mapy WIG
25Lutocin1940.jpg (126.01 KiB) Przejrzano 154 razy
Widoczny obecny cmentarz parafialny. Stary cmentarz zaznaczony jako zarośla liściaste.
Pozdrawiam, Krzysztof
Lance do boju, szable w dłoń!
Awatar użytkownika
Majsterek
Administrator - Stowarzyszenie
Posty: 816
Rejestracja: pn lis 15, 2010 11:20 pm

Re: Mogiła powstańców – LUTOCIN (Chromakowo 1863)

Postautor: Majsterek » wt lis 24, 2020 8:09 pm

Jak widać na załączonym obrazku, przez teren cmentarza biegnie teraz droga. Są tam zabudowania dwóch gospodarstw. Będę niedługo w Lutocinie, to przy okazji postraszę trochę tych mieszkańców, bo może żyją w nieświadomości. :lol:
Screenshot_1.jpg
Mapka z 190n
Screenshot_1.jpg (132.69 KiB) Przejrzano 112 razy
Awatar użytkownika
krzymen
Posty: 332
Rejestracja: pn sie 29, 2011 11:30 pm
Lokalizacja: Warszawa

Re: Mogiła powstańców – LUTOCIN (Chromakowo 1863)

Postautor: krzymen » wt lis 24, 2020 9:40 pm

Majsterek pisze:
wt lis 24, 2020 8:09 pm
Jak widać na załączonym obrazku, przez teren cmentarza biegnie teraz droga. Są tam zabudowania dwóch gospodarstw. Będę niedługo w Lutocinie, to przy okazji postraszę trochę tych mieszkańców, bo może żyją w nieświadomości. :lol:
Piotrek, postraszyć nie zaszkodzi :lol2:
Dzięki za mapkę. Teraz wszystko jasne ! Może wyślesz ten plan do PTTK – niech turyści zbierają punkty potrzebne do zdobycia odznaki krajoznawczej i stawiają znicze na chodniku na ul. Marii Konopnickiej w Lutocinie. Tak kilkanaście metrów od skrzyżowania z ul. Rzemieślniczą.
Tak sobie myślę – jakim to trzeba być ************ (pasujące do tej sytuacji słowo pozwoliłem sobie „wygwiazdkować”), żeby drogę poprowadzić akurat przez cmentarz i pozostawioną tam mogiłę ludzi poległych za wolność Ojczyzny … Według przepisów, przy zmianie przeznaczenia terenu likwidowanego cmentarza, powinno się mogiły ekshumować … Ręce opadają …
Krótkie podsumowanie wiadomości o pochówku / pogrzebie lub pogrzebach:
Z relacji Stanisława Kapeli wynika, że ciała poległych powstańców przywieziono do Lutocina wkrótce po bitwie na kilku furmankach. Trochę chyba mało, jak na co najmniej 120 poległych. Zapewne była to tylko część poległych pod Jakubowem, a większość (np. tych spalonych pochowano na polu bitwy). Faktem niezbitym jest to, że mogiła na starym cmentarzu w Lutocinie została założona już w 1863 r. Nie wiem z jakich źródeł pochodzą informacje o dokonanej ekshumacji w 1921 r. Nie ma jednak powodu, żeby je kwestionować. Zapewne ekshumowanych z Jakubowa pochowano w 1921 r. do istniejącej już mogiły.
W swojej relacji S. Kapela nic o tym nie wspomina – może uznał to za nieistotne.
Drogi prowadzące z Lutocina do Sierpca i Żuromina budowano w latach 1959-1962 i prawdopodobnie wtedy zlikwidowano cmentarz.
Pozdrawiam, Krzysztof
Lance do boju, szable w dłoń!
Awatar użytkownika
Majsterek
Administrator - Stowarzyszenie
Posty: 816
Rejestracja: pn lis 15, 2010 11:20 pm

Re: Mogiła Powstańców i losy poległych pod Chromakowem 1863 – Lutocin (pow. żuromiński)

Postautor: Majsterek » czw lis 26, 2020 4:20 pm

Przesłuchałem dokładnie przemówienia jakie wygłosili zaproszeni goście i organizatorzy uroczystości w 1992. Trzeba przyznać że ciekawe i odważne (jak na ów czas) słowa ówczesnego senatora Ryszarda Juszkiewicza wiele rozjaśniają na temat powstańczej sytuacji w okolicach Lutocina. Ze słów Stanisława Kapeli wynika natomiast jednoznacznie, że ofiary bitwy pochowano na starym cmentarzu koło kościoła, i że w latach 20 zbiorowa mogiła była pod troskliwą opieką młodzieży szkolnej i społeczeństwa. (Jest to uwiecznione w okolicy 1:17 na filmie). Co stało się później? Z wypowiedzi tego zasłużonego nauczyciela wynika, że po wojnie władza ludowa celowo dopuściła do zniszczenia mogiły. Stary cmentarz zlikwidowano, a drogę do Elżbiecina wyznaczono właśnie tamtędy, gdzie była powstańcza mogiła - daje do zrozumienia patriota w prostych słowach, choć w jego głosie słychać zakłopotanie i wyraźnie ciężko mu o tym mówić, na chwile zawiesza głos. Wystawienie pomnika jest zasługą jego działań, przeniesiono tam ziemię ze starego cmentarza. Smutna historia, ale zrozumiała w kontekście wypowiedzi jednego z przedmówców. Dr Juszkiewicz mówił właśnie o ciągłości polityki niszczenia mogił powstańczych przez carskie wojsko, o późniejszym deptaniu grobów żołnierzy NSZ przez sługusów kremla - polskich komunistów.

A co udało się ustalić w terenie?
1-IMG_20201126_120632.jpg
1-IMG_20201126_120632.jpg (138.6 KiB) Przejrzano 57 razy
Powyższe zdjęcie pokazuje jak wygląda dziś obszar starego cmentarza. O pomyłce nie ma mowy - istnienie tutaj pochówków potwierdza nawet młody rozmówca. Okazuje się, że są nawet starsze osoby, które palą znicze na wszystkich świętych w obrębie widocznego na drugim planie skrzyżowania. Niestety świadomość o Powstańcach Styczniowych, spoczywających tu jest żadna. Po krótkiej rozmowie zaświeciło się jednak światełko - zgodziliśmy się z rozmówcą, że w przyszłości warto będzie zadbać o utrwalenie w jakiejś skromnej choćby formie informacji o istniejących tu pochówkach i Powstańcach. Sugerowałem ustawienie tablicy lub krzyża. Do tematu trzeba jednak podchodzić delikatnie, bo tak czy inaczej, zapewne jeszcze przed utworzeniem ewidencji, w okolicznościach których nie znamy, teren cmentarza stał się własnością prywatną. Przepisy o których wspomina Krzysztof obowiązują względnie od niedawna, a wcześniej wrogowie Polski, piastujący również władzę na poziomie lokalnym, nie przejmowali się takimi kwestiami (przepraszam od razu tych którzy jednak się przejmowali i potrafili to sprytnie przemycić).

Ryszard Juszkiewicz - badacz Historii ziemi mławskiej, autor m. in. Wrzesień 1939r. na Mazowszu Północnym, dyrektor Głównej Komisji Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, senator I i II kadencji.
Awatar użytkownika
krzymen
Posty: 332
Rejestracja: pn sie 29, 2011 11:30 pm
Lokalizacja: Warszawa

Re: Mogiła Powstańców i losy poległych pod Chromakowem 1863 – Lutocin (pow. żuromiński)

Postautor: krzymen » czw lis 26, 2020 11:13 pm

Majsterek pisze:
czw lis 26, 2020 4:20 pm
Przepisy o których wspomina Krzysztof obowiązują względnie od niedawna, a wcześniej wrogowie Polski, piastujący również władzę na poziomie lokalnym, nie przejmowali się takimi kwestiami (przepraszam od razu tych którzy jednak się przejmowali i potrafili to sprytnie przemycić).
Majsterku, nie tylko kiedyś „towarzysze” nie przejmowali się przepisami … Pamiętasz chyba sprawę likwidacji tej mogiły ? To już chyba nie komuniści …
viewtopic.php?p=29187#p29187
Całkiem niedawno, prawda ? :oops:
Wracając jednak do poległych w starciach zwanych bitwą pod Chromakowem, to pochowano ich w kilku miejscach.
LUTOCIN – stary cmentarz – mogiła powstała w 1863 r. – poległych przywieziono furmankami. Ale ilu i czy wszystkich ? I czy na pewno z pobojowiska pod Jakubowem ?

JAKUBOWO – akt zgonu 120 powstańców – miano ich pierwotnie pochować na miejscu i w 1921 r. ekshumować ... i przenieść do Lutocina – zapewne do istniejącej już mogiły.
akt34.Jakubowo.1863.jpg
Zbiorowy akt zgonu z 1863 r.
akt34.Jakubowo.1863.jpg (63.18 KiB) Przejrzano 38 razy
BIEŻUŃ – mogiła 16 powstańców 1863 r. poległych 9 sierpnia pod Chromakowem. Znajduje się na cmentarzu parafialnym. Ocalała, bo rodzina Przedpełskich ufundowała pomnik nagrobny. Trzech rannych, zmarłych w Bieżuniu pochowano w innych miejscach na tym cmentarzu i po ich mogiłach nie ma już śladu …

WYSZYNY KOŚCIELNE – szczątki poległego pod Chromakowem zamurowano w ścianie kościoła

I na koniec podobna historia, jak w Lutocinie …
PONIATOWO – na cmentarzu parafialnym znajduje się zadbana mogiła żołnierzy z oddziału Stanisława Zgliszczyńskiego, poległych pod Rozwozinem 3 lipca 1863. Ocalała zapewne tylko dlatego, że dbała o nią rodzina jednego z pochowanych …
Druga mogiła - powstańców z oddziału kpt. Szmajsa poległych pod Chromakowem, nie miała tego szczęścia. Nie ma po niej śladu …
No i tak na koniec kolejne pochówki poległych 9 sierpnia … Mający pomóc Szmajsowi oddział Teofila Witkowskiego wpadł w zasadzkę i został zmuszony do odwrotu. Poległo 80 powstańców – w większości kosynierów. Zostali pochowani przy wjeździe do Poniatowa, po lewej stronie drogi z Żuromina do Poniatowa. Po tej mogile nie ma śladu. Nikt nawet nie potrafił mi powiedzieć, gdzie ona była … i odpuściłem sobie dalsze poszukiwania. Żadnego upamiętnienia, ani kapliczki tam nie było … Gorzej niż w Lutocinie - nikt niczego nie wie.
Pozdrawiam, Krzysztof
Lance do boju, szable w dłoń!
Awatar użytkownika
Majsterek
Administrator - Stowarzyszenie
Posty: 816
Rejestracja: pn lis 15, 2010 11:20 pm

Re: Mogiły Powstańców Styczniowych poległych pod Chromakowem – Lutocin, Poniatowo (pow. żuromiński)

Postautor: Majsterek » pt lis 27, 2020 11:19 am

Odwiedziłem Powstańców na cmentarzu w Poniatowie. Znajdziemy tam ładny pomnik, po prawej stronie alei głównej, bliżej parkanu cmentarza.
1-IMG_20201126_115042.jpg
1-IMG_20201126_115042.jpg (172.59 KiB) Przejrzano 23 razy
2-IMG_20201126_115048.jpg
2-IMG_20201126_115048.jpg (128.97 KiB) Przejrzano 23 razy
Mogiła kryje prochy powstańców z oddziału Stanisława Zgliszczyńskiego ps. "Kaszuba". Oddział został zaatakowany pod Rozwozinem dn. 03 lipca 1863 r. przez przeważające siły
rosyjskie esauła Dukmasowa. Powstańcy bronili się skutecznie i wycofali się w całkowitym porządku. W grupie powstańców osłaniających odwrót oddziału poległ Samuel Posner, którego pochowano na cmentarzu żydowskim w Żurominie.
Lista poległych:
Leon Berdyszewski, lat 21, z Poniatowa
Bukowski, lat 25
Teofil Jałowicki, lat 23
Maciej Leszczyński, lat 23
Naguszewski, lat 30
Franciszek Jarzynka, lat 29
Kobyłecki
Leon Szczygielski
Gene Wiliams, lat 30
Zadrowski, lat 36
Romuald Ostrowski
Kacper, służący z Zielonej
Samuel Posner, z Płocka (pochowany w Żurominie)
oraz dwaj nieznani z nazwiska
Taka informacja z zestawienia POWSTANIE STYCZNIOWE MOGIŁY POLEGŁYCH, WETERANÓW I MIEJSCA PAMIĘCI. , dostępnego w internecie. Tam też jest wzmianka o pochowanych przed wsią - temat do drążenia. Będę w Poniatowie za jakieś dwa tygodnie, spróbuję spotkać się z księdzem, a jeśli nie to zostawię jakieś pisemko z prośbą o informacje.

Co do sytuacji ze Szczutowa, ręce opadają. Na pierwszy rzut oka wychodzi na to że lokalny kościół wpisał się w zaszczytny poczet likwidatorów mogił. Jest to jednak przesada i nie cała prawda, bo jednak ksiądz proboszcz troszczy się o pomnik naprzeciw bramy, parafianie są zaangażowani i wychodzi im to całkowicie ładnie. Ksiądz jest też znany z patriotycznych kazań. Niestety zabrakło wrażliwości i skrupulatności w logicznym myśleniu. Nie da się uzasadnić w żaden sposób likwidacji grobu wojennego w obrębie cmentarza, a jedyny argument jaki padał ze strony parafii to ten, że miejsce było zaniedbane i nieestetyczne. Żenujące, ale to chyba wynika z tego, że ludzie nie myślą logicznie, nie uczyło się tego i nie uczy w szkołach. Może gdyby ksiądz pomyślał, że swoim czynem idzie w ślady kozaków i komunistów, to nigdy nie podjąłby tej fatalnej decyzji. Pozostaje kwestia odpowiedzialności.
W tym spisie, który przytoczyłem powyżej, znajduje się nawet zapis o pochowanych w drugiej mogile 10 Powstańcach z oddziału Jakoby`ego, poległych pod Słupią. Nie jestem specjalistą jeśli chodzi o Powstanie, ciekawe jednak, skąd pochodzą te informacje.
Awatar użytkownika
krzymen
Posty: 332
Rejestracja: pn sie 29, 2011 11:30 pm
Lokalizacja: Warszawa

Re: Mogiły Powstańców Styczniowych poległych pod Chromakowem – Lutocin, Poniatowo (pow. żuromiński)

Postautor: krzymen » pt lis 27, 2020 5:16 pm

Majsterek pisze:
pt lis 27, 2020 11:19 am
Niestety zabrakło wrażliwości i skrupulatności w logicznym myśleniu. Nie da się uzasadnić w żaden sposób likwidacji grobu wojennego w obrębie cmentarza, a jedyny argument jaki padał ze strony parafii to ten, że miejsce było zaniedbane i nieestetyczne. Żenujące, ale to chyba wynika z tego, że ludzie nie myślą logicznie, nie uczyło się tego i nie uczy w szkołach.
Może się zdziwisz, ale akurat w sprawie likwidacji/komasacji to się z Tobą nie zgadzam. W Szczutowie były dwie mogiły zbiorowe z tego samego okresu – na jednej solidny pomnik, a na drugiej w zasadzie nic. Brak możliwości jakiejkolwiek identyfikacji pochowanych. Jaki więc był sens utrzymywania obu mogił ? Lepiej było przenieść szczątki do tej mogiły z pomnikiem i tam zrobić solidne wspólne upamiętnienie.
Jednak sposób, w jaki to zrobiono, jest skandaliczny :twisted: Wykazano się kompletną ignorancją. Czy to tak trudno dowiedzieć się jakie są możliwości ? Wystarczy poszukać w Internecie (choćby Google). IPN, przy odpowiednim uzasadnieniu, zrobiłby ekshumację za darmo i w fachowy sposób. A tak zaprzepaszczono jedyną szansę na zbadanie i weryfikację faktów historycznych. Nie wiadomo, co tam znaleziono, nie wiadomo czyje to szczątki – może dziadów i żebraczek spod kościoła :lol: a nie młodych mężczyzn ? Ani wiejski grabarz, ani ksiądz proboszcz na takich rzeczach się nie zna.
Czytałem opracowania z wynikami pracy archeologów na Reducie Ordona (bardzo ciekawe !) lub przy ekshumacji rzekomej, jak się okazało, mogiły powstańców 1863 r. na Kopnej Górze, gdzie trzeba było napisać historię na nowo ! Według miejscowej tradycji mieli tam spoczywać powstańcy z 1863 r., a znaleziono … powstańców z 1831 r. … Starsze mogiły niż ta w Szczutowie, a szczątki ludzkie zachowane w stopniu umożliwiającym określenie nawet przyczyny śmierci (postrzały, cięcia szabel, ciosy kolbą …)
http://www.forumpodlaskie.pl/pdf/Krzysz ... ternet.pdf
Majsterek pisze:
pt lis 27, 2020 11:19 am
Może gdyby ksiądz pomyślał, że swoim czynem idzie w ślady kozaków i komunistów, to nigdy nie podjąłby tej fatalnej decyzji. Pozostaje kwestia odpowiedzialności.
Żartujesz ? Teraz to jest już po herbacie, bo ta mogiła nie była w ewidencji grobów i cmentarzy wojennych. Zgodnie z prawem nie był to więc grób wojenny ! Nikomu nigdy nie chciało się wypełnić jednokartkowego druczku :cry: … Nikt za to nie odpowie. Zapomnij.
Majsterek pisze:
pt lis 27, 2020 11:19 am
Taka informacja z zestawienia POWSTANIE STYCZNIOWE MOGIŁY POLEGŁYCH, WETERANÓW I MIEJSCA PAMIĘCI. (...) Tam też jest wzmianka o pochowanych przed wsią - temat do drążenia. Będę w Poniatowie za jakieś dwa tygodnie, spróbuję spotkać się z księdzem, a jeśli nie to zostawię jakieś pisemko z prośbą o informacje.
Dziękuję ! :ok: Może Tobie uda się ustalić, gdzie spoczywa tych osiemdziesięciu powstańców i dlaczego nie ma tam żadnego upamiętnienia …
Pozdrawiam, Krzysztof
Lance do boju, szable w dłoń!

Wróć do „Cmentarze wojenne i wojskowe”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 2 gości