Cmentarz ewangelicki - Jasień-Sadki (pow. lipnowski)

[Thomas]

Miejscowość w gminie Tłuchowo jest również nazywana Rumunkami Jasieńskimi. Przed II WŚ istniał tu kantorat i kaplica z dzwonnicą.
Historię wsi dodam później (lub zrobi to Jacek&Agatka, gdyż razem eksplorowaliśmy to miejsce i ustalaliśmy historię kolonii z najstarszymi mieszkańcami), bo nie mogę w tym momencie znaleźć notatek.

Cmentarz zdewastowany, mocno zarośnięty. Układ przestrzenny nieczytelny, wejście na cmentarz od strony drogi niemożliwe, przez zarośnięcie śliwką z kolcami i lilakiem. Starodrzew wycięty. Kilka płyt z inskrypcją.

Cmentarz na mapie z 1935:

rumunki jasienskie wig.jpg (63.01 KiB) Przejrzano 6552 razy

Widok cmentarza od drogi (wejście niedostępne):

DSC_8019.JPG (182.45 KiB) Przejrzano 6552 razy

Cmentarz od drugiej strony (wejście możliwe po przebiciu się przez te mniej kłujące krzewy):

DSC_8021.JPG (231.68 KiB) Przejrzano 6552 razy

Cmentarz i nagrobki:

DSC_8025.JPG (206.4 KiB) Przejrzano 6552 razy

DSC_8029.JPG (190.88 KiB) Przejrzano 6552 razy

DSC_8033.JPG (89.04 KiB) Przejrzano 6552 razy

DSC_8050.JPG (177.25 KiB) Przejrzano 6552 razy

DSC_8052.JPG (189.22 KiB) Przejrzano 6552 razy

DSC_8060.JPG (169.98 KiB) Przejrzano 6552 razy

[Thomas]

Ku wspomnieniom - rozmowy z mieszkańcami Jasienia-Sadek i Wyczałkowa z 26.06.2010:

[Jacek&Agatka]

Notatki robiliśmy na paragonach ze sklepu i innych skrawkach papieru. Poszukaj, bo tam jest wiele cennych nazwisk i dat. A może już ich w ogóle nie masz...?

[Nieostatni]

Bardzo ciekawy reportaż z tajemniczej nekropoli ukrytej w gęstwinie zarośli śliwy tarniny. Pamiętam zachwyty wujków i ojca przy degustacjach tarninowych nalewek produkcji dziadka. W końcu i ja dostąpiłem zaszczytu próby i poznania tajemnic dziadkowej receptury, bazując na tarninie z nad pilickich klifów rejonu Warki. Wspaniałe sztachety drewnianego płotu z szalejącym brytanem na końcu grającego bezkarnie patyka. Rzadko spotykana strzecha na stodole i cudowne gomułkowskie antidotum na czerwonego kura, wszędobylski truciciel azbestowy pod nazwą eternitu. Ale się rozkrochmaliłem sylwestrowo, z powodu jegomościa w kraciastej koszuli - przypomina mi dziadka.
Zaintrygowała mnie ciemność kryjąca szczegóły zdjęcia, pozwoliłem(przepraszam) sobie troszkę rozjaśnić i było warto. Ukazała się, nie do końca odczytana inskrypcja:
ur. 2 sierpień(?) 188(1?); zm. 6 maj 1935
Nieporadnie skleciłem tłumaczenie wykutej sentencji - Ofiara śmierci często kłuje latami
Przepraszam za ingerencję, ale bardzo spodobała mi sę sentencja z kamienia nagrobnego. A może ktoś dokona lepszego tłumaczenia?

ScreenShot157 fot. Thomas.jpg (90.35 KiB) Przejrzano 6538 razy

Sylwestrowo i noworocznie pozdrawiam.
Nieostatni

[Thomas]

Dziękuję Nieostatni za odpowiedź!

Wprawdzie przytoczenie inskrypcji miałem zrobić jutro, ale różne zawirowania sprawiły, że zrobię to dziś:

DSC_8044.JPG (129.63 KiB) Przejrzano 6536 razy

Amanda
Frohlke
geb. Tober
geb 2 Augut 1881
gest 6. Mai 1935
Selig sind die Toten die in dem
Herrn sterben.

Dolna sentencja to parafraza Apokalipsy św. Jana - "Błogosławieni, którzy w Panu umierają" (Ap 14,13)

Pozdrawiam

[Nieostatni]

Wczorajsze "jutro" stało się dzisiejszym oseskiem w nowym 2011 roku. Oczywiście istnieją wspaniałe tłumaczenia wersu Ap 14.13, ale moje dyletanctwo wykoślawiło sens tłumaczenia jakie zamieściłem. Brak wiedzy i języka, niestety tak skutkuje. Sprawdziłem w dwóch źródłach, sens ten sam, choć inne słowa. Przepraszam
Błogosławieni którzy w Panu umierają - już teraz - Biblia Tysiąclecia wyd. trzecie Pallotinum 1990
Błogosławieni są odtąd umarli, którzy w Panu umierają - Brytyjskie i Zagraniczne Towarzystwo Biblijne Wwa 1976

Nieostatni

[fuchsi]

Dzien dobry,
druga wersja mnie wiecej odpowiada.
pozdrawiam wszystkie w Nowym Roku i zycze powodzenia.
fuchsi

slowne tlumaczenie tak brzmi:
blogoslawieni sa te, ktore umieraja w Panu.

[michalziem]

"Niemieccy koloniści w Jasieniu Budach (obecnie zwane Jasień Sadki) osiedlili się w latach 20 XIX w.
Dokładnej ich liczby nie udało się ustalić. Przypuszczalnie była to kolonia dość duża, o czym świadczą dość częste zapisy narodzin dzieci w Jasieniu Budach, zapisane w księgach metrykalnych 1827-1838 i późniejszych w ewangelickiej parafii w Lipnie, do której należeli koloniści zamieszkali w Jasieniu Budy i okolicznych wiosek
Pracowitość kolonistów powodowała, że mimo mało urodzajnej gleby w Jasieńskich Rumunkach, stworzone zostały warunki znośnej egzystencji i zagospodarowania dzierżawionej ziemi i nieużytków. Kolonia stale się umacniała, a po uwłaszczeniu koloniści weszli w jej posiadanie.
W Rumunkach Jasieńskich Budach (później zwanymi Sadkami) podbudowany został kościół ewangelicki, założony cmentarz grzebalny a później szkoła.
W Rumunkach Jasieńskich zamieszkiwali prawie sami Niemy. Byli właścicielami czterdziestu gospodarstw rolnych, w Turzy Nowej-10, Małominie-1, Julkowie-1, Kozirogu Leśnym-1, Wyczałkowie 1, Kamieniu kmiecym 2.
Mimo znacznej odległości, kolonia Jasieńska utrzymywała ścisły kontakt z kolonistami zamieszkałymi w Michałkowie. Mieli powiązania towarzyskie i koligacje rodzinne. Na pogrzebach ewangelików w Michalkowie grała orkiestra z Sadek. "

z książki: "Tłuchowo Rys geograficzno-historyczny" Tadeusza Pawłowskiego

[Jacek&Agatka]

Powrót po kilkunastu latach w to samo miejsce obudził liczne wspomnienia z kwerendy terenowej. Na cmentarzu widoczne ślady ludzki ingerencji w zadrzewienie, można się w miarę swobodnie poruszać, pozostawiono pojedyncze dębczaki. Zachowało się kilka "ramek" nagrobnych oraz płyta z nagrobka wspomnianej wyżej Amandy Frohlke. Stan nekropolii opłakany... P.S. Zdjęcia kiepskiej jakości z komórki, która dzisiaj nie współpracowała jak powinna.